YAY ÇELİKLERİ

Yay malzemesi olarak kullanılacak çeliklerde istenilen özellikler, yeterli yük dayanımı, iyi esneklik, kırılmaya karşı sınırsız emniyet şeklinde tariflenebilir. Bu özellikler ancak uygun çelik seçimi ve ısıl işlem ile mümkün olabilir. Yük dayanımının artırılması ile malzemenin sünekliğini kaybetmemesi esastır.

Esnek parçaların üretimi hususunda dikkat edilmesi gereken önemli hususlardan biri, parçaların kaynak edilmesinin sakıncasıdır. Bunlara ek olarak; yüzey çentik etkisi, ısıl işlemden kaynaklanabilecek iç çatlaklar, yüzeyde oluşan ve malzemenin homojen sertliğini bozar etkideki dekarbürasyon gibi olaylar, kırılma etkisini artıran sebepler olarak belirtilebilir. Ayrıca, yüzey pürüzlülüğünün hassasiyeti, termokimyasal sertleştirme (nitrürasyon), kumlama gibi işlemler kırılma tehlikesini azaltıcı işlemler olarak söylenebilir.

Çelik malzemeye şekil verme işlemi oda sıcaklığında gerçekleşirse, yüksek oranda eğilme gerilmeleri meydana gelir ki, bu durum üretilen parçanın esnekliğini düşürür. Bu sebeple şekil verilmiş parçaların düşük sıcaklıklarda tavlanması uygun olur.


YAY ÇELİKLERİ VE BİLEŞİMLERİ

Malz. No.

DIN

SAE/AISI

C

Si

Mn

Pmax

Smax

Cr

Mo

Nmax

1.0900

38 Si 6

-

0.35-0.42

1.40-1.60

0.50-0.80

0.050

0.050

-

-

0.007

1.0902

46 Si 7

-

0.42-0.50

1.50-1.80

0.50-0.80

0.050

0.050

-

-

0.007

1.0903

51 Si 7

-

0.47-0.55

1.50-1.80

0.50-0.80

0.045

0.045

-

-

0.007

1.0904

55 Si 7

9255

0.52-0.60

1.50-1.80

0.70-1.00

0.045

0.045

-

-

-

1.0906

65 Si 7

-

0.60-0.68

1.50-1.80

0.70-1.00

0.050

0.050

-

-

0.007

1.0908

60 SiMn 5

-

0.55-0.65

1.00-1.30

0.90-1.10

0.050

0.050

-

-

0.007

1.0961

60 SiCr 7

9262

0.55-0.65

1.50-1.80

0.70-1.00

0.045

0.045

0.20-0.40

-

0.007

1.0970

38 Si 7

-

0.35-0.42

0.15-035

0.50-0.80

0.045

0.045

-

-

0.007

1.1231

Ck 67

1070

0.65-0.72

0.15-0.35

0.60-0.90

0.035

0.035

-

-

-

1.1248

Ck 75

1075

0.70-0.80

0.15-0.35

0.60-0.80

0.035

0.035

-

-

-

1.1269

Ck 85

1086

0.80-0.90

1.50-1.80

0.45-0.65

0.035

0.035

-

-

-

1.1274

Ck 101

1095

0.95-1.05

0.15-0.35

0.40-0.60

0.035

0.035

-

-

-

1.5028

65 Si 7

-

0.60-0.70

1.50-1.80

0.70-1.00

0.035

0.035

-

-

-

1.5029

71 Si 7

-

0.68-0.75

1.50-1.80

0.60-0.80

0.035

0.035

-

-

-

1.5225

51 MnV 7

-

0.48-0.55

0.15-0.35

1.60-1.90

0.035

0.035

-

-

-

1.7103

67 SiCr 5

-

0.62-0.72

1.20-1.40

0.40-0.60

0.035

0.035

0.40-0.60

-

-

1.7138

52 MnCrB 3

50B50

0.48-0.55

0.15-0.35

0.75-1.00

0.035

0.035

0.40-0.60

B 0.0005

1.7176

55 Cr 3

5155

0.52-0.59

0.15-0.40

0.70-1.00

0.035

0.035

0.60-0.90

-

-

1.7701

51 CrMoV 7

-

0.48-0.56

0.15-0.40

0.70-1.00

0.035

0.035

0.90-1.20

0.15-0.25

-

1.8159

51 CrV 4

6150

0.47-0.55

0.00-0.40

0.70-1.00

0.035

0.035

0.90-1.20

-

-

1.8161

58 CrV 4

-

0.55-0.62

0.15-0.40

0.70-1.00

0.035

0.035

0.90-1.20

-

-



YAY ÇELİKLERİ İÇİN MEKANİK ÖZELLİKLER


Malz. No.


DIN


SAE/AISI


AKMA SINIRI (N/mm2)

ÇEKME DAYANIMI

(N/mm2)

KOPMA UZAMASI (%)

1.0900

38 Si 6

-

1030

1180-1370

6

1.0902

46 Si 7

-

1080

1275-1470

6

1.0903

51 Si 7

-

1130

1320-1570

6

1.0904

55 Si 7

9255

1080

1275-1470

6

1.0906

65 Si 7

-

1080

1275-1470

6

1.0908

60 SiMn 5

-

1030

1320-1520

6

1.0961

60 SiCr 7

9262

1130

1320-1570

6

1.0970

38 Si 7

-

1030

1180-1370

6

1.7103

67 SiCr 5

-

1320

1470-1670

6

1.7176

55 Cr 3

5155

1180

1370-1620

6

1.7701

51 CrMoV 7

-

1180

1370-1670

6

1.8159

51 CrV 4

6150

1180

1370-1620

6

1.8161

58 CrV 4

-

1320

1470-1670

6